วิดเจ็ต (Widget) [ในวิกิพีเดียเรียก วิจิท] คือ ชุดคำสั่งโปรแกรมขนาดเล็ก โดยมี Graphical User Interface (GUI) เพื่อให้ผู้ใช้สามารถควบคุมหรือสั่งการให้โปรแกรมย่อย ๆ เหล่านั่นทำงานด้วยการกดปุ่มคำสั่ง ด้วยเมาส์ ทำให้ผู้ใช้งานสามารถติดต่อสื่อสารกับโปรแกรมคอมพิวเตอร์เล็กๆ เหล่านั้นได้อย่างสะดวกง่ายดาย

ในชีวิตจริงเราคงคุ้นกับคำว่า วิดเจ็ต เวลาเราเข้า hi5, เขียนบล็อก, หรือเล่นพวกเว็บเครือข่ายสังคมต่างๆ (Social Networking) ที่เขาจะมีวิดเจ็ตเพลง วิตเจ็ตวีดิโอ วิตเจ็ตภาพถ่าย ให้เราลากแล้วก็เอาไปแปะตรงที่เราต้องการได้เลย จริงๆ แล้ววิดเจ็ตมันก็คือโปรแกรมเล็กๆ ตัวนึง ที่ทำหน้าที่ติดต่อโปรแกรมที่เซิฟเวอร์หลักอีกทีนึง ทำหน้าที่เหมือนเป็นเครื่องลูกข่าย (Client) แต่วิดเจ็ตจะมีขนาดเล็ก และมีหน้าต่างใช้งานที่สวยงาม (GUI) ทำให้ใช้งานง่าย และเข้าใจได้ง่าย เหมาะสำหรับผู้ใช้งานอย่างเรา (End User) เดี๋ยวนี้ที่ฮิตๆ ก็เป็นวิตเจ็ตในเว็บต่างๆ ที่เราสามารถเอามาแปะในบล็อกเราได้ เอามาใส่ในเว็บเราได้ อย่างเช่นวิตเจ็ตเพลง ที่พอเอามาแปะในบล็อกเราแล้วมันจะมีรายชื่อเพลงฮิตล่าสุดแสดงอยู่ พอกดก็สามารถฟังได้เลย แบบนี้เขาก็เรียกว่าวิดเจ็ต หรือถ้าใครเขียนบล็อกอาจจะคุ้นกับวิดเจ็ตไซด์บาร์ ที่เราสามารถลากโมดูลต่างๆ มาไว้ในไซด์บาร์ได้อย่างสะดวกและง่ายดาย หรืออย่าง HighSlide ในไฮไฟว์ (Hi5) นี่ก็เป็นวิตเจ็ต มันสามารถทำงานได้ทุกที่ ที่เราเอาโค็ดไปแปะ แต่ตัววิดเจ็ตมันจะต้องติดต่อกับฝั่งเซิฟเวอร์ (Server) อีกทีถึงจะทำงานได้

วิดเจ็ตง่ายๆ ส่วนมากจะเขียนด้วยภาษา XML เหมือนพวกฟีด (Feed) อะไรแบบเนี๊ย ถ้าวิดเจ็ตที่มีลูกเล่นแพรวพราวหน่อยก็อาจจะมีพวก Javascript หรือภาษาอื่นมาเกี่ยวด้วย

อ้าวแล้วพวกแก็ดเจ็ท ”Gadget” หล่ะ สำหรับคนที่ไม่ค่อยรู้จักชื่อมันฟังดูคล้ายๆ กันเนอะ จริงๆ แล้วมันก็คล้ายๆ กันนะแหละ แต่ถ้าเทียบเป็นขนาดของฟังก์ชั่นการทำงานแล้ววิดเจ็ตจะมีขนาดเล็กกว่า แต่แก็ดเจ็ทจะมีลูกเล่นเยอะทำอะไรได้มากกว่า และแก็ดเจ็ทบางตัวก็สามารถทำงานจนเสร็จสิ้นกระบวนการได้ภายในตัวของมันเอง เลย ไม่จำเป็นต้องติดต่อฝั่งเซิฟเวอร์เหมือนวิดเจ็ต แต่คำว่าแก็ดเจ็ทไม่ได้ใช้เฉพาะในโปรแกรมคอมพิวเตอร์ขนาดเท่านั้น มันยังถูกใช้เรียกพวกสินค้าไฮเทคทั้งหลายอีกด้วย เหมือนที่เราได้ยินในทีวีกันบ่อยๆ นั่นแหละ

เดี๋ยวนี้วิดเจ็ตฮิตมาก มองไปทางไหนรอบตัวเราก็เจอแต่วิดเจ็ต เพราะมัน เล็ก ใช้งานง่าย แถมยังสร้างง่ายอีกด้วย ถ้าใครกำลังพยายามนึก ว่ารอบตัวเราวิดเจ็ตมันอยู่ตรงไหนน๊า… เอาเป็นว่า ถ้าเกิดสิ่งไหนที่มันคลิ๊กลาก คลิ๊กลาก ได้ จับวางๆ ได้ ก็ให้สันนิฐานไว้ก่อนว่าเป็นวิดเจ็ตจ้าา..

ข้อมูลจาก : http://blog.nadiamode.com